Door:
Marc Broere

28 mei 2020

Tags

Niet alleen grote organisaties zijn actief met het geven van noodhulp tijdens de coronacrisis. Wilde Ganzen is een speciaal corona fonds gestart voor Nederlandse particuliere initiatieven en hun lokale partners. Zij zitten vaak in haarvaten van de samenleving en kunnen de meest gemarginaliseerde groepen bereiken.

Met inmiddels 145 goedgekeurde projecten en 58 die nog in behandeling zijn, is het animo voor het corona fonds van Wilde Ganzen groot. Het gemiddelde van de aanvragen ligt rond de 12.000 euro, vertelt projectenmanager Yvonne Heselmans van Wilde Ganzen.

Wilde Ganzen ondersteunt ongeveer 500 organisaties die door Nederlandse burgers zijn opgezet en die samen met lokale partners kleinschalige projecten in Afrika, Azië en Latijns-Amerika opzetten. Vaak gebeurt dat door een verdubbeling van hun eigen fondsenwerving in Nederland. Ze worden in jargon ook wel Particuliere Ontwikkelingsinitiatieven (POI’s) genoemd.

Ook deze activiteiten kregen te maken met de gevolgen van de coronacrisis. Zowel in de zuidelijke landen waar gewone projecten op bijvoorbeeld het gebied van onderwijs stil kwamen te liggen, maar ook in Nederland waar de mogelijkheid om campagne te voeren en persoonlijk fondsen te werven verdween. ‘De snel veranderende situatie vraagt om snelle acties en constante verfijning van goed beleid om zo verantwoordelijk mogelijk de projecten goed te keuren’, legt Heselmans uit. ‘We steunen het lokale initiatief om hen zo duurzaam mogelijk staande te houden tijdens de lockdown maatregelen van de overheid.’

Een van de kenmerken van het werk van POI’s is dat ze zich samen met hun partnerorganisaties vaak op de meest gemarginaliseerde en kwetsbare groepen in een samenleving richten. Volgens Heselmans zijn dit ook de belangrijkste doelgroepen van het corona fonds. ‘Wat we zien is dat het merendeel van de projecten gericht is op een combinatie van voedselhulp, schoon water en medische zorg. Voedseldistributie gaat altijd samen met hygiëne, informatie, en zorg en aandacht.’

Ook ziet Heselmans steeds meer projecten op het gebied van onderwijs en sociale zorg. ‘Zij bieden alternatieven aan kinderen en jongeren zodat ze spelenderwijs blijven leren en bezig blijven. Projecten waarin de scholen zich voorbereiden op de tijd na de lockdown druppelen nu ook langzaam binnen.’ Vanaf 1 juni wordt het fonds voor corona afgerond, maar via reguliere aanvragen kunnen partners nog steeds corona projecten indienen.

Projecten die een streepje voor hebben zijn volgens Heselmans die projecten waar lokale producten worden gebruikt en lokale mensen worden ingezet om bijvoorbeeld zeep of mondkapjes te maken.

Ze merkt dat het een voordeel is dat de lokale projectpartners in samenwerking met de lokale autoriteiten kunnen opereren en de samenleving als hun broekzak kennen.  ‘Omdat onze partners direct contact met families en gemeenschappen hebben kunnen mistanden worden voorkomen of gesignaleerd. We krijgen nu bijvoorbeeld meer verhalen over de negatieve side-effecten die nu de lockdown een paar weken gaande is naar boven komen. Meisjes die zich moeten prostitueren bijvoorbeeld, of huiselijk geweld. Het is goed, maar ook heel belangrijk, te zien dat partners hier op inspelen en signalen afgeven.’

Hieronder twee van de projecten die financiering hebben gekregen uit het corona fonds

 

  1. Sri Lanka, Friendship Foundation

In Sri Lanka ondersteunt de Friendship Foundation een centrum voor kinderen en jongeren met een beperking. In het land geldt een straatverbod, waardoor mensen zonder inkomen kwamen te zitten. ‘De gezinnen van onze leerlingen zijn afhankelijk van inkomsten die dagelijks verschillen’, vertelt Kirsten Giethoorn van de Friendship Foundation. ‘Het zijn kleine zelfstandigen, dagloners of mensen met een klein winkeltje ofwel kraampje op straat. Geen inkomsten betekent geen rijst op tafel. De supermarkten in de buurt zijn wel een paar uur per week open, maar deze mensen zijn gewend hun eten in stalletjes op straat te kopen. Die zijn nu allemaal dicht en het voedsel in de supermarkt kunnen ze niet betalen.’

Daarnaast ondersteunt de Friendship Foundation een woonvoorziening voor bejaarden en volwassenen met een beperking. ‘Die woonvoorzieningen zijn normaliter afhankelijk van gedoneerde maaltijden uit de buurt. Negentig procent van deze donaties is nu weggevallen.’

Om de getroffen gezinnen van de jongeren uit het centrum en de woonvoorzieningen te helpen is de Friendship Foundation begonnen met de verspreiding van noodpakketten.  ‘Onze lokale partners delen voedselpakketten uit met bijvoorbeeld rijst en linzen, groente en gedroogde vis. Maar er zitten ook artikelen in als zeep en maandverband. De boeren ruilen hun groentes die ze in overvloed hebben voor levensmiddelen en zo kunnen er goede voedselpakketten samengesteld worden voor mensen met een beperking.’

Ze vervolgt: ‘Om mensen goed voor te lichten over deze coronacrisis sluiten we folders bij met informatie over hygiëne en overheidsmaatregelen. Ook geven we tips voor ouders om een fijn en veilig thuis te bieden aan hun kind met een beperking. Een klein cadeautje, zoals een prentenboek of kleurplaat met potloden, wordt af en toe ook bijgesloten.’

De organisatie heeft een toename van stress gemerkt bij gezinnen. ‘Huiselijk geweld ligt op de loer’, vertelt Giethoorn. ‘Daarom hebben we nog een tweede initiatief: twee keer per week bellen onze onderwijzers naar de gezinnen van leerlingen. Ze zingen een liedje voor de kinderen, geven voorlichting en houden de vinger aan de pols bij de ouders. Zo hopen we bij gezinnen waar het spaak loopt op tijd signalen te ontvangen om extra steun te bieden.’

 

  1. Oeganda, stichting Cycling out of Poverty

De Nederlandse stichting Cycling out of Poverty (CooP-Africa) ondersteunt de Covid-19 Task Force in Oeganda met fietsen om snelle verspreiding van het coronavirus tegen te gaan. In Oeganda zijn relatief strenge maatregelen genomen in vergelijking met andere landen. Al voordat er in het land ook maar één geval van coronabesmetting was gemeld, nam president Museveni al maatregelen om een besmettingsgolf te voorkomen. Het luchtruim en de landsgrenzen werden gesloten (met uitzondering van vrachtverkeer), het openbaar vervoer kwam stil te leggen en auto’s mochten alleen met een sticker, waaruit blijkt dat je een essentieel beroep hebt, de weg op. Ook scholen en niet essentiële winkels werden gesloten.

Inmiddels heeft het land 222 confirmed cases van corona en nog geen corona-doden. ‘De focus ligt momenteel op het onder controle houden van de enige mogelijke brandhaard voor nieuwe coronagevallen en dat zijn de internationale vrachtwagenchauffeurs’, vertelt Luuk Eickmans, directeur van CooP-Africa, die zelf in Oeganda woont.

De maatregelen zijn afgelopen week iets versoepeld. Privé-vervoer mag weer, mits met maximaal drie personen in een auto en met een gecertificeerd mondkapje, en gewone winkels mogen weer open. Als de overheid klaar is met het distribueren van gratis mondkapjes mag ook het openbaar vervoer op 4 juni weer gaan rijden, maar dan met een halve bezetting.

Eickmans is het eens met de strenge beslissingen die genomen werden. ‘Deze zijn cruciaal om het aantal besmettingen laag te houden.  Het zorgsysteem in Oeganda kan grote aantallen corona patiënten gewoonweg niet aan. Oeganda heeft maar 55 intensive care-bedden voor zijn meer dan 42 miljoen mensen. En van deze 55 bedden hebben slechts enkele beademingsapparatuur.’

‘Daarnaast is in veel gebieden afstand houden gewoonweg niet mogelijk, omdat de mensen dicht op elkaar wonen. Als het virus dus echt groots uitbreekt, zal het snel om zich heen grijpen en zijn de gevolgen niet te overzien. Het stoppen of in ieder geval het vertragen van de verspreiding van het coronavirus heeft dus absolute prioriteit in Oeganda.’

Gezondheidswerkers en leden van de Covid-19 Task Force werden sinds de strenge maatregelen belemmerd in hun werk doordat zij geen eigen vervoer hebben en het openbaar vervoer is stilgelegd. ‘Dit terwijl zij juist een cruciale rol spelen in het afremmen van de verspreiding van corona en de rust en de vrede te bewaren in deze gespannen situatie’, zegt Eickmans.

En hier komt de fiets om de hoek kijken. Eickmans en zijn organisatie proberen al jaren het gebruik van fietsen te promoten in Oeganda. De stichting heeft verschillende projecten voor het promoten van goede Oegandese fietsen waardoor mensen betere toegang hebben tot hun werk, tot onderwijs en tot gezondheidszorg. In deze coronatijd komt de fiets extra van pas omdat er geen verbod op het gebruik van de fiets is ingesteld.

‘Een fiets verbetert de mobiliteit van deze helden die in de dorpen en sloppenwijken mensen uitleg geven over het coronavirus en wat ze wel en wat niet moeten doen’, vertelt Eickmans ‘Ze nemen angst weg, ontkrachten nepnieuws en signaleren corona gevallen. Uiteraard spelen ze ook nog steeds een belangrijke rol in het signaleren en opvolgen van andere medische gevallen, van geboortes tot malariatesten en behandeling.’

Cycling out of Poverty heeft daarom met geld uit het Wilde Ganzen corona fonds inmiddels 127 fietsen gedistribueerd aan zorgmedewerkers en leden van de Covid 19 Task Force. ’We hopen dit op korte termijn nog op te kunnen schroeven’, zegt Eickmans. ‘En ook als de coronacrisis over is blijven de fietsen een belangrijke rol spelen bij het mobiliseren van deze zorgmedewerkers, zodat zij in de verste uithoeken zorg kunnen leveren.’

Gelijkwaardige samenwerking levert wederzijds voordeel op

Door Marc van Dijk | 17 september 2020

Er is nog lang geen sprake van volledige gelijkwaardigheid tussen het globale Noorden en Zuiden in de wetenschap. Ook in onderzoek naar inclusieve mondiale ontwikkeling is het Noorden dominant. Peter Taylor en Irene Agyepong, voortrekkers op dit gebied, proberen oude patronen te doorbreken.

Lees artikel

Groot contrast Troonrede en begroting Kaag

Door Marc Broere | 16 september 2020

Gisteren was het Prinsjesdag. We vroegen Paul van den Berg, politiek adviseur van Cordaid, of de koning het in zijn Troonrede nog over internationale samenwerking had en hoe de begroting van minister Kaag eruitziet.

Lees artikel

Kunnen we bedrijven dwingen onze telefoons en accu’s eerlijker te maken?

Door Sarah Haaij | 16 september 2020

Internationale afspraken ten spijt brengt de Congolese kobaltproductie de lokale gemeenschap vooral ellende, van landroof tot vervuiling en ernstige gezondheidsklachten In dit slot van een drieluik over de kobaltketen: is maatschappelijk verantwoord kobalt in de maak?

Lees artikel