Skip to content

 

Door:
Marc Broere

8 januari 2020

Tags

In een speciale editie gaat Vice Versa op zoek naar nieuw democratisch elan in de wereld. Wat zijn in deze tijd bouwstenen om de democratie vitaal te houden?

Soms lijkt het wel alsof er een algemeen gevoel van malaise heerst over de democratie. Mensen roepen dat ze zich niet gehoord voelen door de ‘politieke elite’. In landen met een rijk democratisch verleden, zoals Engeland en de Verenigde Staten, is de polarisatie groter dan ooit. Europese democratieën worden uitgedaagd door populistische partijen met antidemocratische neigingen.

Toch is dit een eenzijdig beeld dat niet met de werkelijkheid strookt. Voor velen blijft democratie nog altijd een droom, een ideaal. In Hongkong, in Irak, in Libanon en in andere landen gingen mensen afgelopen jaar de straat op om meer inspraak te eisen.

In landen als Tunesië, Colombia en Myanmar zijn de voorbije jaren de eerste of hernieuwde stappen naar democratie gezet. Op de euforie volgde een weerbarstig proces, maar een dialoog voeren met politieke tegenstanders valt te leren.

In de Verenigde Staten zien we een nieuwe generatie politici, onder wie Ilhan Omar en Alexandria Ocasio-Cortez, die voor nieuw elan in het politieke landschap zorgen en veel jonge kiezers weten aan te spreken. Ze zetten zich af tegen het paternalistische model en tegen de old boys’ networks en tonen zich op gelijke voet met hun kiezers.

Als ideaal is de democratie niet minder geworden, integendeel. Een beter model bestaat niet als je mensen als gelijkwaardig wilt beschouwen.

In deze speciale editie, die Vice Versa samen met het Nederlands Instituut voor Meerpartijen Democratie (NIMD) maakte, kijken we vooral naar bouwstenen om de democratie vitaal te houden. Dat levert interessante inzichten op.

Zo blijkt dat de geconstateerde malaise van de democratie niet valt los te zien van de toenemende ongelijkheid in de wereld. Zoals de Franse econoom Thomas Piketty stelt: de ophoping van de welvaart is verreweg de grootste ondermijning van elke vorm van democratie die we kennen.

Uit de artikelen is op te maken dat democratie veel meer is dan een stembusgang alléén. ‘Houd vooral geen verkiezingen om maar verkiezingen te houden’, zegt de Oegandese oudste Henry Kyemba, om dan te denken dat je weer aan de democratische plicht hebt voldaan.

Democratie vereist onderhoud – het is en blijft een werkwoord. Wat we momenteel zien is veelal een crisis van bestuur, niet van de democratie zelf; het idee van democratisch burgerschap is juist sterker dan ooit.

Dat biedt aanknopingspunten en kansen voor Nederlandse ngo’s die het maatschappelijk middenveld in lage- en middeninkomenslanden ondersteunen, al kunnen ze enkel succesvol zijn als de politiek naar hun ideeën luistert. Democratie is dus ook een randvoorwaarde om je werk goed te kunnen doen.

In zijn slotessay vat Thijs Berman de boodschap van deze special goed samen: de democratie valt te vertimmeren, te verdiepen – als duurzaam alternatief voor het populisme, dat de beloften zelden waarmaakt. Zoek het in binding met de bevolking, in onafhankelijke instituties, in een bloeiend middenveld. Het is véél te vroeg voor verslagenheid. Landen die zo’n open samenleving voorstaan, kunnen geen beter moment kiezen om erin te investeren.

Download HIER de democratiespecial.

Op maandagmiddag 10 februari 2020 organiseren het Nederlands Instituut voor Meerpartijen Democratie (NIMD) en Vice Versa in café Dudok in Den Haag een talkshow over nieuwe ontwikkelingen op het gebied van democratische vernieuwing. Meld je aan via info@viceversaonline.nl

 

 

‘Er wordt hier met grote verbazing naar Nederland gekeken’

Door Marc Broere | 27 maart 2020

Voor Kees Blokland, directeur van Agriterra, heeft de coronacrisis grote impact. Hij is er op meerdere lagen bij betrokken: via zijn zoon die op de spoedeisende hulp van het Rijnstate ziekenhuis in Arnhem werkt, via zijn Spaanse echtgenote met wie hij momenteel in Valencia verblijft en via de gevolgen voor de projecten van Agriterra, dat samenwerkt met  boerencoöperaties in Afrika, Azië en Latijns-Amerika. Een persoonlijk relaas vanuit Spanje waar in sommige media de aanpak in Nederland in één adem genoemd wordt met ‘corona-ontkenners’ als Donald Trump en de Braziliaanse en Mexicaanse  presidenten Bolsonaro en López Obrador. En waar het de marsen op Internationale Vrouwendag (8 maart) waren die voor een explosie en verspreiding van het virus zorgden.

Lees artikel

Het veldkantoor in verandering

Door Manon Stravens | 11 maart 2020

Ontwikkelingsorganisaties reppen aldoor over lokaal eigenaarschap, maar waarom maken Europeanen dan nog steeds de dienst uit in veel veldkantoren? ‘Wij zouden zelf ook vreemd opkijken als er in Nederland een Zimbabwaan wordt ingevlogen om met de vakbond of een ngo te werken.’ Een rondgang langs ICCO, Hivos en de Leprastichting.

Lees artikel

De stilte van Kaag

Door Ellen Mangnus | 10 maart 2020

De situatie aan de buitengrenzen van Europa bereikte deze week een dramatisch dieptepunt. Waarom horen we niets van minister Kaag, vraagt Ellen Mangnus zich af. Was zij immers niet de minister van de veel geroemde Abel Herzberglezing met de titel: ‘Wees niet stil, we zijn met velen.’

Lees artikel
Scroll To Top